Thịt lươn Nghệ An: Di sản ẩm thực quốc gia

Thịt lươn Nghệ An không chỉ là món ăn truyền thống ngon miệng mà còn được công nhận là Di sản văn hoá phi vật thể quốc gia, mang trong mình giá trị lịch sử và lợi ích sức khỏe đáng chú ý.

Vào ngày 6 tháng 1 năm 2026, Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch đã chính thức đưa tri thức chế biến lươn Nghệ An vào danh sách Di sản văn hoá phi vật thể quốc gia, công nhận sự khéo léo và truyền thống lâu đời của người dân địa phương.

Cách chế biến truyền thống giữ trọn vị ngọt tự nhiên

Quy trình truyền thống bao gồm ba bước chính:

1. Chọn lươn đồng tươi: Lươn phải còn sống, da bóng và không có mùi tanh.
2. Lột và rửa sạch: Dùng muối và bột nghệ nhẹ nhàng chà lên da, rửa bằng nước lạnh để khử nhớt, tanh mà vẫn giữ vị ngọt tự nhiên.
3. Ướp gia vị địa phương: Hành tăm, nghệ, ớt, tiêu, nước mắm – các thành phần này tạo nên hương vị đậm đà, đặc trưng của vùng xứ Nghệ.

Quy trình này đã được truyền qua nhiều thế hệ, và hôm nay vẫn là nền tảng cho hầu hết các món lươn hiện đại.

Lợi ích sức khỏe của thịt lươn

Hỗ trợ não bộ, cải thiện trí nhớ

Thịt lươn giàu DHA và lecithin – hai chất dinh dưỡng thiết yếu cho màng tế bào não. Nghiên cứu lâm sàng tại Mỹ cho thấy, việc bổ sung lecithin thường xuyên có thể nâng cao khả năng ghi nhớ lên tới 20%.

Giảm nguy cơ bệnh tim mạch

Omega‑3 (DHA, EPA) trong lươn giúp hạ LDL (cholesterol xấu) và tăng HDL (cholesterol tốt). Ngoài ra, hàm lượng kali cao hỗ trợ điều hòa huyết áp, giảm nguy cơ cao huyết áp và đột quỵ.

Vitamin, sắt, magie và các khoáng chất khác trong lươn còn giúp cải thiện lưu thông máu, ngăn ngừa cục máu đông – nguyên nhân chính gây nhồi máu cơ tim.

Những món lươn đặc sắc ở Nghệ An

Dưới đây là một số món ăn được ưa chuộng nhất, mỗi món đều phản ánh nét văn hoá ẩm thực địa phương:

• Cháo lươn: Nấu với gạo tẻ ngon, lươn đồng tươi, hành lá, ớt đỏ. Khi trời lạnh, một bát cháo lươn nóng hổi sẽ ấm lòng và ấm bụng.
• Lươn om: Các kiểu om phổ biến gồm lươn om chuối đậu, lươn om lá ngải cứu, lươn om lá lốt, lươn om nồi đất – thích hợp cho bữa tối ấm cúng.
• Súp lươn: Lươn được chẻ đôi, lọc xương, nấu cho tới khi nước súp trong và ngọt, thường ăn kèm bánh mướt hoặc bánh mì.
• Canh lươn: Canh với rau muống hoặc cà chua, vị thanh mát, phù hợp với những ngày hè nóng bức.
• Lươn sấy khô & lươn cuộn mía lau: Sản phẩm tiện lợi, được bảo quản và vận chuyển khắp cả nước, đáp ứng nhu cầu du khách và người dân.
• Món lươn sáng tạo: Chả lươn sốt nước bào ngư, lá gừng gói chả lươn nướng, lươn xông khói… Đều là minh chứng cho khả năng đổi mới không ngừng của ẩm thực Nghệ An.

Kết luận

Thịt lươn Nghệ An không chỉ là một món ăn truyền thống mà còn là biểu tượng văn hoá, sức khỏe và sáng tạo ẩm thực. Hãy thử một trong những món trên khi ghé thăm vùng đất sông Lam – bạn sẽ cảm nhận được hương vị “bổ hơn sâm”.

Bạn đã từng thưởng thức món lươn nào? Hãy chia sẻ cảm nhận của bạn ở phần bình luận và đừng quên lưu lại bài viết để khám phá thêm các món đặc sản khác!